هند در روزهای ۲۳ و ۲۴ ژوئن ۲۰۲۶ میزبان نشست روسای سازمانهای فضایی بریکس (HOSA) در شهر بنگلور بود. در این نشست، روسا و نمایندگان ارشد سازمانهای فضایی هر ۱۱ کشور عضو بریکس حضور داشتند و موضوعاتی مانند تقویت همکاریهای بینالمللی در فناوریهای فضایی، کاربردهای ماهوارهای و استفاده پایدار از فضای ماورای جو مورد بررسی قرار گرفت. این رویداد با سازماندهی سازمان تحقیقات فضایی هند (ISRO) و وزارت فضا و با حمایت وزارت امور خارجه هند برگزار شد و نقش رو به رشد هند در دیپلماسی فضایی بینالمللی را برجسته کرد.
نشست روسای سازمانهای فضایی بریکس یک بستر سطح بالا برای کشورهای عضو فراهم میکند تا درباره همکاری در زمینههایی مانند اکتشافات فضایی، فناوری ماهواره، رصد زمین و کاربردهای نوظهور فضایی گفتوگو کنند. نشست سال ۲۰۲۶ در چارچوب شعار ریاست هند بر بریکس، یعنی «ساختن برای تابآوری، نوآوری، همکاری و پایداری» برگزار شد و در عین حال، رویکرد هند برای ترویج اکتشافات فضایی مردممحور و پایدار را نیز منعکس کرد.
یکی از محورهای اصلی این نشست، پایداری فعالیتهای فضایی بود؛ موضوعی که با افزایش سریع پرتاب ماهوارهها و شلوغتر شدن مدارهای زمین اهمیت بیشتری پیدا کرده است. کشورهای عضو درباره اقداماتی برای ترویج فعالیتهای مسئولانه در فضا گفتوگو کردند که از جمله آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
هدف از این گفتوگوها، کمک به حفظ پایداری بلندمدت فعالیتهای فضایی در سراسر جهان است.
در این نشست همچنین توسعه «منظومه ماهوارهای سنجش از دور بریکس» (RSSC) مورد بررسی قرار گرفت. این ابتکار امکان اشتراکگذاری دادههای رصد زمین میان کشورهای عضو را فراهم میکند. این منظومه ماهوارهای از کاربردهایی در حوزههای مختلف پشتیبانی میکند، از جمله:
گسترش همکاری در زمینه سنجش از دور میتواند دسترسی کشورهای عضو به دادههای ماهوارهای را افزایش داده و توان آنها را برای آمادگی و واکنش در برابر بلایای طبیعی تقویت کند.
یکی دیگر از موضوعات مهم نشست، پیشنهاد ایجاد «شورای فضایی بریکس» بود. این شورا میتواند بهعنوان یک سازوکار نهادی و دائمی برای هماهنگی همکاریهای فضایی میان کشورهای عضو فعالیت کند. شورای پیشنهادی میتواند مسئول هماهنگی سیاستها، اجرای پروژههای مشترک تحقیقاتی، تبادل فناوری، برنامههای ظرفیتسازی و برنامهریزی راهبردی بلندمدت میان کشورهای بریکس باشد.
میزبانی نشست رؤسای سازمانهای فضایی بریکس، نقش رو به رشد هند در بخش فضایی بینالمللی را بیش از پیش برجسته کرده است. هند از طریق سازمان تحقیقات فضایی خود، به دلیل پرتابهای ماهوارهای مقرونبهصرفه، مأموریتهای موفق سیارهای، برنامههای پیشرفته رصد زمین و خدمات پرتاب تجاری، به جایگاه قابلتوجهی در صنعت فضایی جهان دست یافته است. برگزاری این نشست همچنین به تقویت نقش هند در ترویج استفاده صلحآمیز، پایدار و مشارکتی از فضای ماورای جو و گسترش همکاریهای علمی میان اقتصادهای نوظهور کمک میکند.