هند در سال ۲۰۲۶ ریاست دورهای گروه بریکس را بر عهده گرفته است و برنامههای خود را با شعار «ساختن برای تابآوری، نوآوری، همکاری و پایداری» پیش میبرد. رویکرد ریاست هند بر یک چارچوب مردممحور و مبتنی بر اولویت دادن به منافع انسانی استوار است و در این میان، جوانان بهعنوان یکی از مهمترین پیشرانهای نوآوری، تحول دیجیتال، توسعه اقتصادی و پیشرفت پایدار، جایگاه ویژهای در دستور کار بریکس پیدا کردهاند. دولت هند در دوره ریاست خود، مفهوم «قدرت جوانان» را در مرکز برنامههای همکاری جوانان بریکس قرار داده و بر نقش نسل جوان در ایجاد راهکارهای فناورانه، توسعه کسبوکارهای نوآورانه و شکلدهی به اقتصاد آینده تأکید کرده است. در همین چارچوب، وزارت امور جوانان و ورزش هند مجموعهای از نشستها و برنامههای تخصصی را با هدف تقویت همکاریهای جوانان کشورهای عضو بریکس برگزار میکند که مهمترین آنها شامل نشست شورای جوانان بریکس و اجلاس جوانان بریکس در روزهای ۱۹ تا ۲۰ اوت ۲۰۲۶ (۲۸ تا ۲۹ مرداد ۱۴۰۵) در گاندینگر ایالت گجرات و نشست وزیران جوانان بریکس در ۲۲ اوت ۲۰۲۶ (۳۱ مرداد ۱۴۰۵) در ویساخاپاتنام ایالت آندرا پرادش است. این رویدادها با هدف ایجاد سازوکارهای پایدار برای گفتوگو، تبادل تجربه و توسعه همکاریهای مشترک میان جوانان کشورهای عضو و شریک بریکس برگزار میشوند.
تمرکز اصلی این نشستها بر استفاده از ظرفیت جوانان برای پیشبرد نوآوری، کارآفرینی و توسعه فناوریهای نوظهور است. نشست شورای جوانان بریکس نمایندگان رسمی کشورهای عضو را گردهم میآورد تا ضمن تقویت گفتوگوی نهادی، درباره تدوین بیانیه مشترک جوانان بریکس و چارچوب همکاری جوانان بریکس بحث و تبادل نظر کنند. هدف از این چارچوب، ایجاد بستری برای اجرای طرحهای مشترک، توسعه شبکههای همکاری میان جوانان و افزایش مشارکت آنان در فرآیندهای اقتصادی، اجتماعی و فناورانه کشورهای عضو است.
یکی از محورهای مهم همکاریهای جوانان بریکس، تقویت اکوسیستم کارآفرینی و حمایت از نسل جدید کارآفرینان و نوآوران است. در این راستا، نشست گروه کاری کارآفرینی جوانان بریکس در روزهای ۲۰ و ۲۱ مه ۲۰۲۶ (۳۰ و ۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵) در شهر ایندور هند برگزار شد و کارآفرینان جوان کشورهای عضو را برای بررسی فرصتهای همکاری در حوزه نوآوری و کسبوکارهای جدید گردهم آورد. این نشست بر توسعه همکاری میان استارتاپها، تبادل تجربیات موفق، ایجاد فرصتهای سرمایهگذاری و تقویت ارتباط میان شبکههای نوآوری کشورهای بریکس تمرکز داشت. همکاری در حوزه کارآفرینی جوانان میتواند به ایجاد زنجیرههای ارزش جدید، توسعه شرکتهای فناور و افزایش نقش جوانان در اقتصاد دیجیتال کشورهای عضو کمک کند.
در کنار کارآفرینی، فناوریهای نوین و مهارتهای آینده از دیگر محورهای کلیدی برنامههای جوانان بریکس در دوره ریاست هند محسوب میشود. کشورهای عضو با توجه به سرعت بالای تحول دیجیتال، اهمیت توسعه مهارتهای فناورانه، آموزشهای نوین و آمادهسازی جوانان برای مشاغل آینده را مورد توجه قرار دادهاند. در این چارچوب، موضوعاتی مانند فناوری اطلاعات، هوش مصنوعی، تحول دیجیتال، نوآوریهای علمی و استفاده از فناوری برای حل چالشهای اجتماعی و اقتصادی، از محورهای اصلی گفتوگو میان جوانان بریکس خواهد بود.
اجلاس جوانان بریکس که همزمان با نشست شورای جوانان برگزار میشود، بستری برای حضور جوانان پیشرو، نوآوران، کارآفرینان، داوطلبان اجتماعی و فعالان حوزه فناوری از کشورهای عضو و شریک بریکس فراهم میکند. این اجلاس از طریق نشستهای تخصصی، گفتوگوهای تعاملی و برنامههای شبکهسازی، به جوانان امکان میدهد ایدههای خود را ارائه کنند، راهکارهای نوآورانه را به اشتراک بگذارند و پیشنهادهایی برای تقویت همکاریهای گستردهتر در چارچوب بریکس ارائه دهند. هدف اصلی این رویداد، تبدیل جوانان از مخاطبان سیاستهای توسعهای به بازیگران فعال در طراحی و اجرای راهکارهای جدید است.
پیش از برگزاری نشستهای اصلی، همکاریهای جوانان بریکس در سال ۲۰۲۶ با مجموعهای از برنامههای مقدماتی آغاز شد. در نشست هماهنگی جوانان بریکس که بهصورت مجازی در ۲۵ مارس ۲۰۲۶ (۵ فروردین ۱۴۰۵) برگزار شد، تقویم فعالیتهای جوانان بریکس راهاندازی و نقشه راه همکاریها در دوره ریاست هند مشخص شد. همچنین در نشست موضوعی جوانان بریکس در ۲۴ ژوئن ۲۰۲۶ (۳ تیر ۱۴۰۵)، موضوعاتی مانند آموزش و آمادگی برای آینده، کارآفرینی، توسعه فراگیر، رفاه جوانان، پایداری زیستمحیطی و تقویت ارتباطات میان مردم کشورهای عضو مورد بررسی قرار گرفت.
در نشست وزیران جوانان بریکس نیز وزیران و رؤسای هیئتهای نمایندگی کشورهای عضو، ضمن بررسی نتایج نشست شورای جوانان و اجلاس جوانان بریکس، درباره اولویتهای توسعه جوانان گفتوگو خواهند کرد و بیانیه مشترک وزیران درباره همکاری جوانان را تصویب خواهند کرد. این بیانیه میتواند مسیر همکاریهای آینده در زمینه توسعه مهارتها، نوآوری، کارآفرینی، فناوری و مشارکت جوانان در برنامههای توسعهای بریکس را مشخص کند.
در مجموع، برنامههای جوانان بریکس در دوره ریاست هند نشاندهنده تلاش این کشور برای تبدیل جوانان به یکی از موتورهای اصلی همکاریهای آینده میان اعضای این گروه است. تمرکز بر نوآوری فناورانه، توسعه کسبوکارهای نوپا، حمایت از کارآفرینان جوان، ارتقای مهارتهای دیجیتال و ایجاد شبکههای همکاری میان نسل جدید نشان میدهد که بریکس در حال حرکت به سمت استفاده بیشتر از ظرفیت سرمایه انسانی جوان برای پاسخ به چالشهای اقتصادی، اجتماعی و فناورانه آینده است. هند با این رویکرد تلاش دارد همکاریهای جوانان را از یک برنامه تبادلی صرف فراتر برده و آن را به بستری برای تولید ایدههای جدید، توسعه فناوریهای نوآورانه و ایجاد مسیرهای مشترک رشد اقتصادی در میان کشورهای بریکس تبدیل کند.