کارگروه بریکس در فناوری اطلاعات و ارتباطات و محاسبات با کارآیی بالا در سال ۲۰۱۷ با هدف تقویت همکاری میان کشورهای بریکس در این حوزه تأسیس شد. به‌طور کلی، شناسایی حوزه‌های اولویت‌دار موردعلاقه کشورهای بریکس در بخش فناوری اطلاعات و ارتباطات و محاسبات با کارآیی بالا، تسهیل همکاری‌های دوجانبه و چندجانبه و ایجاد سازوکار ارتباطی میان کشورهای عضو برای ارتقای تبادل اطلاعات درباره موضوعات مرتبط با فعالیت‌های گروه، ازجمله اهداف اصلی این کارگروه به‌شمار می‌آید.
تاکنون چندین پروژه شاخص در حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات و محاسبات با کارآیی بالا تحت نظارت این کارگروه پیشنهاد شده است که ازجمله آن‌ها می‌توان به تولید ابرهای هوشمند، بهبود و بهینه‌سازی خدمات سلامت با استفاده از کلان‌داده‌ها، یادگیری ماشینی و محاسبات با کارآیی بالا، کشاورزی دقیق یکپارچه، شبیه‌سازی چندعاملی جامعه مجازی در مقیاس بزرگ و کنترل و پیشگیری از آلودگی با استفاده از کلان‌داده‌ها اشاره کرد.
یکی از ابتکارات قابل‌توجه این کارگروه، ایجاد «مرکز یکپارچه همکاری‌های نوآورانه بریکس در زمینه فناوری اطلاعات و ارتباطات و محاسبات با کارآیی بالا» با هماهنگی دانشگاه گوانگژو در چین بود. این ابتکار در سومین نشست کارگروه موردبحث و بررسی قرار گرفت و پس از آن، دانشگاه گوانگژو از ژوئیه ۲۰۱۹ یک وب‌سایت تعاملی به نشانی www.brics-ict-hpc-hub.org با هدف تبادل اطلاعات درباره پژوهشگران، بودجه‌ها، پروژه‌ها، امکانات تحقیقاتی و پلتفرم‌های موجود، ابتدا در چین و سپس در سایر کشورهای بریکس راه‌اندازی کرد. این وب‌سایت به‌صورت آزمایشی راه‌اندازی شد و منابع عمومی، مرکز خبری با منابع تجاری و فضای بازار را دربرمی‌گرفت. این بستر به‌عنوان دروازه‌ای برای دسترسی کاربران کشورهای بریکس به اطلاعات مرتبط با فناوری اطلاعات و ارتباطات، محاسبات با کارآیی بالا و سایر امکانات تحقیقاتی در چین طراحی شده بود.
این کارگروه در ابتدا بر ترکیب قدرت محاسبات پیشرفته و زیرساخت‌های ارتباطی برای حل مسائل کلانی همچون شهر هوشمند، کشاورزی دقیق و مقابله با بلایا تمرکز داشت. با افزایش نقش هوش مصنوعی، یادگیری ماشینی و کلان‌داده‌ها در همین حوزه‌ها و همچنین اضافه‌شدن موضوعاتی مانند طراحی دارو، پزشکی دقیق و سلامت عمومی در دوران همه‌گیری کووید-۱۹، محور اصلی پروژه‌ها عملاً از «زیرساخت ارتباطی» به «کاربردهای هوش مصنوعی بر بستر ابررایانه‌ها» تغییر کرد.
از همین رو، در بازنگری جدید و در جریان دور دوم برنامه ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۴ و توصیه‌های بعدی برای تقویت هوش مصنوعی مبتنی بر محاسبات با کارآیی بالا، عنوان کارگروه از سال ۲۰۲۴ به «کارگروه بریکس در محاسبات با کارآیی بالا و هوش مصنوعی» تغییر یافت. این تغییر عنوان با هدف انطباق بیشتر فعالیت‌های کارگروه با ماهیت واقعی پروژه‌ها، تمرکز بر توسعه مدل‌های هوش مصنوعی در مقیاس بالا و کاهش وابستگی کشورهای عضو در این حوزه‌های راهبردی انجام شد.
نهمین نشست کارگروه بریکس در محاسبات با کارآیی بالا و هوش مصنوعی در روزهای ۲۷ و ۲۸ اردیبهشت ۱۴۰۴ به میزبانی برزیل در آزمایشگاه ملی محاسبات علمی در شهر پتروپولیس برگزار شد. این نشست با هدف تقویت همکاری‌های علمی و فناورانه در حوزه محاسبات با کارآیی بالا و هوش مصنوعی در چارچوب ریاست دوره‌ای برزیل در سال ۲۰۲۵ برگزار شد و فرصتی برای تبادل تجربیات و معرفی وضعیت ملی زیرساخت‌ها و برنامه‌های تحقیقاتی کشورهای عضو فراهم کرد.
در این نشست، نمایندگان برزیل، روسیه، چین، هند و آفریقای جنوبی و همچنین نمایندگانی از امارات متحده عربی و ایران حضور داشتند. با پیگیری‌ها و هماهنگی‌های انجام‌شده توسط مرکز همکاری‌های تحول و پیشرفت ریاست‌جمهوری، نمایندگان ایران نیز در این نشست حضور یافتند.
در جریان این نشست دوروزه، شرکت‌کنندگان به بررسی پروژه‌ها و ظرفیت‌های عملیاتی ابررایانه Santos Dumont پرداختند و با امکانات آن برای اجرای پروژه‌های مشترک پژوهشی آشنا شدند. وزارت علوم، فناوری و نوآوری برزیل به‌عنوان میزبان، سه پروژه کلیدی برای همکاری مشترک پیشنهاد کرد که شامل ایجاد شبکه اجتماعی فدرال برای تبادل دانش و تجربیات میان کشورهای عضو، توسعه خدمات ابری و اشتراک‌گذاری داده‌ها برای آموزش سامانه‌های هوش مصنوعی با داده‌های بومی و برنامه «سفیران» منابع ابررایانه Santos Dumont برای اتصال مؤسسات پژوهشی کشورهای عضو بود.
در این نشست، کشورهای عضو بر اهمیت تقویت استقلال علمی و فناورانه تأکید کردند و گزارشی از وضعیت زیرساخت‌ها و برنامه‌های خود در زمینه توسعه ابررایانه‌ها، کاربرد محاسبات با کارآیی بالا در ژنومیک، مدل‌سازی اقلیم، پردازش زبان طبیعی، محاسبات کوانتومی و هوش مصنوعی در آموزش و همچنین توسعه زیرساخت‌های هوشمند ارائه دادند.
در مجموع، این نشست بستر مناسبی برای استانداردسازی پروژه‌ها، گسترش همکاری‌های علمی و فناورانه و ایجاد شبکه‌ای مستمر برای تبادل دانش میان کشورهای عضو بریکس فراهم کرد. نکات کلیدی و مصوبات نشست مذکور در اطلاع‌نگاشت ۸ ارائه شده است.
تصویب سه پروژه پیشنهادی برزیل شامل ایجاد شبکه اجتماعی فدرال بریکس برای تبادل دانش و ایده‌ها، توسعه خدمات ابری و اشتراک داده برای آموزش سامانه‌های هوش مصنوعی با داده‌های بومی و اجرای برنامه «سفیران» منابع ابررایانه Santos Dumont برای پیشبرد پروژه‌های مشترک.
