راهبرد توسعه علم و فناوری روسیه (نسخه 2024)
نسخه 2024
راهبرد توسعه علم و فناوری فدراسیون روسیه چارچوب اولویتهای علمی و فناورانه این کشور در دهه آینده را تعیین میکند. بر اساس بند 21 این سند، حوزههایی که امکان دستیابی به نتایج علمی-فنی پیشرفته و ایجاد فناوریهای دانشبنیان داخلی را فراهم میکنند، بهعنوان اولویتهای اصلی ملی تعریف شدهاند.
گذار به تولید هوشمند و فناوریهای پیشرفته
توسعه فناوریهای طراحی و ساخت محصولات پیشرفته مبتنی بر:
- رهیافتهای تولید هوشمند
- سامانههای محاسباتی رباتیک و پردازش با بازده بالا
- مواد و ترکیبات شیمیایی نوین
- پردازش کلاندادهها
- یادگیری ماشینی و هوش مصنوعی
گذار به انرژی پاک و بهرهوری بالاتر
- افزایش بهرهوری تولید و فرآوری عمیق منابع هیدروکربنی
- توسعه منابع انرژی نو
- بهبود روشهای انتقال و ذخیره انرژی
- کاهش شدت مصرف انرژی
پزشکی شخصیسازیشده و فناوریهای ژنتیکی
تمرکز بر گذار به پزشکی پیشگویانه و پیشگیرانه، استفاده منطقی از داروها (بهویژه آنتیبیوتیکها)، بهرهگیری از دادههای زیستی و فناوریهای ژنتیکی و ارتقای نظام سلامت مبتنی بر فناوریهای پیشرفته.
کشاورزی پیشرفته و امنیت غذایی
- توسعه کشاورزی و آبزیپروری بسیار مولد و سازگار با محیط زیست
- استفاده هدفمند از تجهیزات حفاظت شیمیایی و بیولوژیکی
- بهینهسازی ذخیرهسازی و فرآوری محصولات
- تولید محصولات غذایی ایمن و باکیفیت
امنیت ملی، تهدیدهای هیبریدی و سایبری
مقابله با تهدیدهای انسانی، زیستی، اجتماعی و فرهنگی، تروریسم، جنگ روانی خارجی و تهدیدهای سایبری از جمله محورهای اصلی این سند است. تقویت قابلیت دفاعی و امنیت ملی در برابر تهدیدهای هیبریدی در این چارچوب تعریف شده است.
زیرساختهای هوشمند و توسعه ژئوپلیتیک
- ایجاد سامانههای حملونقل، انرژی و مخابراتی هوشمند
- توسعه لجستیک بینالمللی
- پیشگامی در بهرهبرداری از فضای هوایی و کیهانی
- تمرکز بر آبهای آزاد، قطب شمال و قطب جنوب
پاسخ میانرشتهای به چالشهای بزرگ
این سند بر مطالعات میانرشتهای در حوزههای روانشناسی، جامعهشناسی، علوم سیاسی، تاریخ و اخلاق علم و فناوری تأکید دارد تا بتواند به تغییرات اجتماعی، سیاسی و اقتصادی ناشی از پیشرفت فناورانه پاسخ دهد.
تغییرات اقلیمی و سازگاری زیستبومها
ارزیابی روند انتشار و جذب مواد موثر بر تغییرات اقلیمی، کاهش اثرات منفی زیستمحیطی و افزایش توان سازگاری اکوسیستمها، جمعیت و بخشهای اقتصادی از دیگر اولویتهای تعیینشده است.
فناوری بایومیمیک و الهام از طبیعت
گذار به توسعه فناوری بایومیمیک که در آن سیستمها و فرآیندهای پویا و طبیعی در قالب سامانههای فنی و فرآیندهای فناورانه بازتولید میشوند، از رویکردهای نوین مورد توجه روسیه در این سند است.